تولید روغن زیتون با کیفیت بالا نیازمند تجهیزات سالم و با عملکرد بهینه است. دستگاههای روغنکشی (بهویژه در روش پرس سرد یا استخراج مکانیکی) مجموعهای از قطعات حساس دارند که تحت اثر فشار، دما، سایش و تماس با موادی مانند پالپ (تفاله زیتون) و ذرات معلق قرار میگیرند. اگر پس از هر دوره استفاده، مراقبت مناسب صورت نگیرد، مشکلات زیر ممکن است پیش بیاید:
بنابراین، برنامهریزی دقیق برای سرویس و نگهداری پس از کارکرد، شرط اساسی استمرار تولید با کیفیت است.
در ادامه، ابتدا ساختار کلی دستگاه روغنکشی زیتون را مرور میکنم تا نقش هر قسمت در نگهداری روشن شود.
برای ساماندهی بهتر نگهداری، بد نیست بدانیم دستگاه روغنکشی زیتون معمولاً شامل اجزای زیر است:
هر یک از این اجزا در معرض سایش، خوردگی، تهنشینی روغن و اسیدها، تجمع رسوبات و فرسودگی قرار دارد. لذا باید پس از استفاده، اقدامات مناسب برای پاکسازی، بررسی و نگهداری روی آنها انجام گردد.
قبل از ورود به مراحل عملی، چند اصل کلی وجود دارد که در سراسر مراحل باید رعایت شوند:
همیشه دستگاه را خاموش کرده و از برق جدا کنید. تا زمانی که قطعات در حال گردش هستند یا برق فعال است، دست زدن به بخشهای داخلی خطرناک است.
پس از پایان کار، اقدام سریع به پاکسازی و سرویس باعث میشود تجزیه روغن، شروع آلودگی یا خوردگی کنترل شود.
حتی باقی ماندن رطوبت در قطعات فلزی میتواند زمینه زنگزدگی و خوردگی را تسریع کند. یکی از نکاتی که در نگهداری دستگاه روغنکشی توصیه میشود، خشک نگه داشتن قطعات است.
استفاده از آب با دمای مناسب و شویندههای ملایم (غیر اسیدی یا قلیایی قوی) توصیه میشود. از برس نرم یا اسفنج استفاده کنید تا سطح قطعات مخدوش نشود.
در حین تمیزکاری، قطعاتی که دارای ترک، سایش زیاد یا انحراف هستند را شناسایی کرده و در صورت نیاز تعویض یا تعمیر نمایید.
برخی قطعات مانند بلبرینگها، مفاصل و چرخدندهها نیاز به روانکننده دارند. پس از تمیزکاری باید روانکاری مجدد انجام شود.
هر بار سرویس و بازرسی را ثبت کنید: تاریخ، قطعات تعویض شده، مشکلات مشاهدهشده و اقدامات انجام شده.
با رعایت این اصول، فرآیند نگهداری ساختاریافته و قابل پیگیری خواهد بود.
